امروز

جمعه, ۲۳ آذر , ۱۳۹۷

  ساعت

۱۹:۳۵ بعد از ظهر

سایز متن   /

ما معمولاً از واژه شخصیت استفاده می کنیم، اما واقعاً معنای این اصطلاح چیست؟

اصطلاح شخصیت از کلمه لاتین «نقاب نمایش» یا پرسونا مشتق شده است. پرسونا به معنای یک نقاب یا ماسک هنری است که بازیگران هنرهای نمایشی در عصر باستان به چهره می زدند؟ همان گونه که هنرپیشه از طریق ماسک، تظاهر به چهره دیگری می کند، واژه پرسونا نیز نشان دهنده تظاهر، نمود و نمایش ظاهری است (میلون، ۲۰۰۴).

به طور خلاصه شخصیت ما پاسخی است که به این پرسش مهم می دهیم: «ما که هستیم؟» یعنی چیزی که ما را از سایر افراد متمایز می کند و شامل منش، نحوه رفتار، ویژگی ها و نقاط ضعف ماست. شخصیت ما بر چگونگی رفتار کردن، خلق و خو، روحیه و نگرش های ما تاثیر می گذارد.
به عقیده مورفی (۱۹۴۷) احساس ما از خود و استنباط ما از این سوال که «چه کسی هستیم؟» از ۳ مؤلفه اساسی تشکیل شده است:

خودانگاره (Self-Image)، عزت نفس (Self-Esteem) و خود آرمانی(Ideal Self)

خودانگاره (Self-Image)

خودانگاره به برداشت ما از خودمان اشاره دارد: خودمان را چگونه توصیف می کنیم و فکر می کنیم چه جور آدمی هستیم. دو شیوه کلی وجود دارد که از طریق آن ها به توصیف خودمان می پردازیم:
– نقش های اجتماعی: همان موقعیت ها یا وظایفی هستند که در جامعه ایفا می کنیم. البته نقش های اجتماعی می توانند به وسیله دیگران نیز تنفیذ شوند.
– صفات شخصیتی، توصیف کننده منش و رفتار ما هستند و ممکن است دوستانه، قاطع، وابسته و یا خلاق باشند. از آن جا که عقاید و قضاوت های ما با یکدیگر متفاوت است. بنابراین صفات شخصیتی دیگران را به صورت متفاوت از هم توصیف می کنیم.

علاوه بر نقش های اجتماعی و صفات شخصیتی، ما درباره تصوری که از بدن خودمان داریم نیز صحبت می کنیمریال یعنی درباره تصورمان از چگونگی ظاهر جسمی خود که در قالب واژه های زیر دیده می شوند. در مجموع می توان این گونه خلاصه کرد که «خئدانگاره» نوعی عکس یا تصویر ذهنی است که همه ما از خودمان داریم: ما چه کسی هستیم؟ چگونه به نظر می رسیم؟ در کدام زمینه ها برتریم؟ در چه حوزه هایی به خوبی عمل می کنیم؟ نقاط ضعف و محدودیت های ما کدامند؟پاسخ که به این سوالات می دهیم نوعی تصور ذهنی را تشکیل می دهد که اصطلاحاً «خودانگاره» نامیده می شود. بخش اعظم خودانگاره ما براساس روابطی که با دیگران داریم و همچنین برمبنای تجارب زندگی شکل می گیرد. این تصورذهنی(خودانگاره) با عزت نفس ما نیز ارتباط دارد.


عزت نفس (Self-Esteem)

واژه Esteem (احترام) به معنای «قضاوت کردن و داوری» است؛ همچنین با واژه لاتین Estimate به معنای «تخمین زدن یا برآوردکردن» نیز رابطه دارد. بنابراین عزت نفس یا احترام به خویشتن به این معنی است که شما، از طریق قضاوت کردن و ارزش قائل شدن برای خود، خودتان را چگونه برآورد می کنید و چه نظری درباره خود دارید. در واقع عزت نفس به این موضوع مربوط می شود که آیا شما دیدگاه مثبتی درباره خودتان دارید یا خیر.

کوپر اسمیت (۱۹۶۷) عزت نفس را این گونه تعریف کرده است: میزانی که هر کس خودش را دوس دارد، می پذیرد و خویشتن خویش را تائید می کند.
• آیا خودم را دوست دارم؟
• آیا من شایسته ی شادی هستم؟
• من جزء آدم های خوب هستم؟
• آیا سزاوار آن هستم که کسی عاشق من باشد؟
• آدم خوبی هستم؟
• کسانی که عزت نفس پایینی دارند، در برابر سوالات فوق به دشواری می توانند پاسخ مثبت بدهند، زیرا احساس می کنند کسی آن ها را دوست ندارد و نمی توانند کاری را به خوبی و با موفقیت انجام دهند. افرادی که از عزت نفس سالمی برخوردارند، می توانند احساس خوبی در رابطه با خودشان داشته باشند:
• من خودم را دوست دارم.
• من آدم خوبی هستم.
• من لایق این هستم که آدم شادی باشم.
• من سزاوار آنم که کسی به من عشق بورزد.
عزت نفس ما چگونه تحول می یابد؟ عزت نفس عمدتاً به واسطه تاثیرات بیرونی، رشد و تحول پیدا می کند، یعنی چیزهایی که دیگران درباره خودمان به ما گوشزد می کنند. این اظهار نظرها می توانند مثبت و یا منفی باشند.

 پدر و مادرمان چه رفتاری با ما داشته اند؟ چگونه با ما برخورد می کردند: تشویق یا انتقاد؟
 رفتار معلمان با ما چگونه بوده است؟ تشویق یا انتقاد؟
 نحوه رفتار دوستان همسن و سال با ما چگونه بوده است؟ قبولمان داشتند یا همیشه به ما زور می گفتند؟
 چهره های محبوب سینمایی و تلویزیونی ما چه کسانی بودند؟ زنان باریک اندام یا مردان قوی هیکل؟
 تاثیر مسائل نژادی، قومی و پیش داوری ها بر ما چگونه بوده است؟
بنابر این عزت نفس به ما نشان می دهد که تا چه اندازه احساس ارزشمندی می کنیم تا چه حد حس میکنیم که مورد محبت و پذیرش دیگران واقع شده ایم و همچنین تا چه میزان برای خودمان ارزش و احترام قائلیم، خودمان را دوست داریم و می پذیریم.

خودآرمانی(Ideal Self)

خودآرمانی همان شخصیتی است که دوست داریم باشیم و شامل رویاها، جاه طلبی ها و باورهای ما درباره خودمان است. خودآرمانی هرکس معمولاً همان شخصیت های محبوب اوست: نویسنده، هنرپیشه، استاد و …
هر اندازه که شکاف میان خودانگاره و خودآرمانی بیشتر باشد، به همان اندازه عزت نفس ما پایین تر و شکننده تر خواهد بود. این که چه احساسی نسبت به خودمان داریم، می تواند تاثیر عمیقی بر شیوه زندگی ما داشته باشد و کسانی که خودشان را دوست داشتنی احساس می کنند، در مقایسه با افرادی که خودشان را دوست ندارند، روابط بهتری برقرار می کنند.

همچنین رشد و شکل گیری شخصیت ما تحت تاثیر عوامل دیگری نیز قرار می گیرد که عبارتند از:
• مسائل ژنتیکی: آن چه که از بستگان خود به ارث برده ایم (پلامین، ۲۰۰۱).آیا شما صفات شخصیتی مشابهی با برخی از اعضای خانواده خود دارید؟
• ترتیب تولد: آیا ما اولین بچه خانواده بوده ایم یا وسطی یا آخری؟ آیا تنها فرزند خانواده بوده ایم؟ (ساووی).
• جنسیت: با ما به عنوان یک زن رفتار شده است یا یک مرد؟ (بیل، ۱۹۹۳).
• محیط: یعنی آن چه که توسط اتفاقات ابتدای کودکی و دوران نوجوانی شکل گرفته است. اگر این تجربه ها وحشتناک یا ضربه زننده بوده باشند، ممکن است خود درونی شخص را به نحوی تغییر داده باشند (هریس، ۲۰۰۶).

منبع: اختلال شخصیت مرزی(راهنمای عملی برای درمانگران و درمانجویان). کریس هیلی،ترجمه: دکتر مجید محمود علیلو، احمد منصوری و محمدامین شریفی، نشر نیوند. ۱۳۹۰٫

اشتراک گذاری در فیسبوک اشتراک گذاری در توییتر اشتراک گذاری در گوگل پلاس
برچسب ها:
دیدگاهها

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

- کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
- آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد

قالب وردپرسدانلود رایگان قالب وردپرسپوسته خبری ایرانیقالب مجله خبریطراحی سایتپوسته وردپرسکلکسیون طراحی