امروز

چهارشنبه, ۲۱ آذر , ۱۳۹۷

  ساعت

۰۰:۵۳ قبل از ظهر

سایز متن   /

فرزندپروری کودکان نابینا و عادی

این کودکان به دلیل محرومیت حسی و معلولیتی که دارند نیازمند سرپرستی و مراقبت بیشتری از سوی والدین هستند. اما نباید حمایت را از حد گذراند، به نحوی که کودک از توانمندی‌های خود استفاده نکند و رشد اجتماعی‌اش نسبت به سنش پایین‌تر بیاید یا حتی مهارت‌هایی را که دارد به دلیل استفاده نکردن به مرور از دست بدهد. در روند فرزندپروری، والدین این کودکان باید فرصت‌هایی را فراهم کنند که کودک بتواند از توانمندی‌های خود استفاده کند. رفتار والدین باید حتی‌المقدور طبیعی باشد و در عین حال که نیازهای ویژه کودک برطرف می‌شود با مشاهده اختلال‌های رفتاری، با آن به موقع برخورد شود تا کودک به‌رغم معلولیتی که دارد زندگی تقریبا عاد‌ی‌ای را تجربه کند.

معمولاً والدین این کودکان در امر تربیت گرفتار چه مشکل‌هایی می‌شوند؟

برخی از والدین به دلیل احساس مقصر بودن و گناهی که نسبت به معلولیت کودک دارند، کودک را به شکل ویژه بزرگ می‌کنند و به خواسته‌هایش تماماً پاسخ مثبت می‌دهند. آنها سعی می‌کنند تمام مشکل‌ها و موانع را از جلوی پای کودک کنار بزنند اما این کار تنها باعث لوس شدن کودک خواهد شد. البته نه‌تنها والدین، بلکه تمام اعضای خانواده و مخصوصاً پدربزرگ و مادربزرگ ممکن است در این بین مقصر باشند. کودکان کم‌بینا و نابینا باید بتوانند با معلولیت خود سازگار شوند و با وجود معلولیتی که دارند زندگی را به شکل حداقل نیمه‌مستقل تجربه کنند.

برای توانمند بار آوردن این کودکان چه می‌توان کرد؟

باید از ابتدای دوران کودکی روی مهارت‌های خودیاری کودک کار شود. والدین در کنار کاردرمانگران باید به کودک کمک کنند از دیگر حواس خود استفاده کند. این کودکان معمولاً حس لامسه و شنوایی قوی‌‌ای دارند و باید این حس‌ها را در آنها تقویت کرد.

آیا رفتار والدین در قبال کودکی که از بدو تولد نابینا بوده با کودکی که بعدها در اثر سانحه نابینا شده باید متفاوت باشد؟

کودکانی که از ابتدا کم‌بینا یا نابینا بوده‌اند دچار اختلال‌های عادتی بیشتری مثل سر تکان دادن هستند، اما کودکانی که در اثر بیماری یا حادثه، بینایی‌شان را از دست می‌دهند رفتارهای عادتی و تکراری کمتری دارند. به هر حال از لحاظ رفتاری تفاوتی وجود ندارد. مدیریت رفتار توسط والدین بسیار مهم است. یک کودک با وجود محرومیت حسی می‌تواند یک زندگی تقریباً عادی داشته باشد یا بیشترین محرومیت را از جامعه تجربه کند و در این میان والدین نقش اساسی را بازی می‌کنند.

 

              (توصیه می شود این مطلب را هم مطالعه نمایید) :

 

در بسیاری از کشورهای دنیا، برای افراد نابینا ساختمان‌ها و معابر به نحوی ساخته می‌شود که کمترین مشکل را داشته باشند. مثلاً برای چراغ راهنمایی از سیستم‌های صوتی استفاده می‌شود تا فرد نابینا با تغییر صدا متوجه وضعیت شود. جوامع مختلف در حال رفتن به سمت ادغام کودکان معلول با کودکان عادی هستند و به سمتی می‌روند که کودکان دچار محرومیت‌های حسی را در بطن جامعه حل کنند تا فرد در آینده زندگی مستقلی داشته باشد. در مدارس نیز این کودکان همراه با مربی سایه کنار کودکان عادی می‌نشینند، اما در کشور ما این تدابیر در نظر گرفته نشده است.

پیش از هر کاری در تقویت حس شنوایی و لامسه کودک بکوشید اما سایر حس‌ها را فراموش نکنید. کودک نابینا محیط اطرافش را با اشیای صدادار می‌شناسد. از اسباب‌بازی‌ها و بازی‌های سنتی برای تقویت حس‌های او استفاده کنید اما اجازه ندهید صداهای ناهنجار و خشن تمرکزش را به هم بریزد. از او بخواهید به اشیاء و سطوح مختلف دست بزند تا حس لامسه‌اش تقویت شود. می‌توانید از او بخواهید روی سطوح مختلف پابرهنه‌ راه برود و برایش از کاربرد هر سطوح بگویید.

حافظه در کودکان نابینا و کم‌بینا اهمیت زیادی دارد. از زمان کودکی‌اش تلاش کنید محیط‌های مختلف خانه را از زوایای مختلف به او بشناسانید. دستش را بگیرید و همراهش وارد هر اتاق شوید تا محیط اطرافش را بشناسد و در مورد تعداد اتاق‌ها و وسعت خانه اطلاعاتی به دست‌ آورد. به‌تدریج میزان همراهی خود را با کودک کم کنید تا مستقل شود و خودش بتواند اطرافش را جستجو کند.

وقتی کودک تقریباً شناختی از اطرافش یافت به او کمک کنید برخی فعالیت‌های فیزیکی مثل قیچی کردن یا باغبانی را انجام دهد. وقتی بازی می‌کند، اشیای اضافه را از اطرافش دور کنید اما از انجام بازی‌های چندفعالیتی خودداری کنید، زیرا باعث اختلال در کارکرد حس‌های کودکان می‌شود. بازی‌های خانوادگی که در آن حس لامسه دخیل است برای این کودکان مفید خواهد بود.

به او یاد دهید با دیگر کودکان بازی کند. گوشه‌گیری و انزواطلبی باعث می‌شود کودک به والدین وابسته شود و دنیا را آن‌گونه که هست، کشف نکند. در عین اینکه مراقب فرزندتان هستید، اجازه دهید زندگی مستقل از شما را با تمام سختی‌هایی که دارد، تجربه کند.

با احترام – عارفه منجم

 

اشتراک گذاری در فیسبوک اشتراک گذاری در توییتر اشتراک گذاری در گوگل پلاس
برچسب ها:
دیدگاهها

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

- کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
- آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد

قالب وردپرسدانلود رایگان قالب وردپرسپوسته خبری ایرانیقالب مجله خبریطراحی سایتپوسته وردپرسکلکسیون طراحی